Gorzów Wlkp., dnia 16 listopada 2017 r. WOJEWODA LUBUSKI Władysław Dajczak Nr akt kontroli: NK-II.431.1.3.2017.HKam Pan Edward Tyranowicz Starosta Strzelecko–Drezdenecki Wystąpienie pokontrolne z kontroli przeprowadzonej w trybie zwykłym w Starostwie Powiatowym w Strzelcach Kraj. Na podstawie art. 28 ust.1 pkt. 2 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie (Dz.U.2015.525 ze zm.) oraz art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 15 lipca 2011 r. o kontroli w administracji rządowej (Dz.U.185.1092), upoważnieni pracownicy Lubuskiego Urzędu Wojewódzkiego w Gorzowie Wlkp. – Hanna Kamińska – inspektor wojewódzki (przewodnicząca zespołu), – Robert Burek – inspektor wojewódzki, – Marek Maciejewski – inspektor wojewódzki, przeprowadzili, w okresie od 25 kwietnia do 14 czerwca 2017 r., w Starostwie Powiatowym w Strzelcach Krajeńskich przy ul. Wyszyńskiego 7, kontrolę problemową w trybie zwykłym. Przedmiotem kontroli była realizacja zadań zleconych z zakresu administracji rządowej w sprawach gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa oraz prowadzenie rejestru przedsiębiorców prowadzących ośrodki szkolenia kierowców i rejestru przedsiębiorców prowadzących stacje kontroli pojazdów. Kontrolą objęto okres: – od 1 stycznia 2016 r. do 31 grudnia 2016 r.– prowadzenie ewidencji nieruchomości Skarbu Państwa, plany wykorzystania zasobów, aktualizacja opłat z tytułu użytkowania wieczystego i trwałego zarządu, – od 1 stycznia 2015 r. do 31 grudnia 2016 r. – zbywanie i nabywania nieruchomości Skarbu Państwa oraz udostępnianie nieruchomości w drodze umów obligacyjnych, – od dnia 21 sierpnia 2004 r. do dnia rozpoczęcia kontroli – prowadzenie rejestru przedsiębiorców prowadzących ośrodki szkolenia kierowców i rejestru przedsiębiorców prowadzących stacje kontroli pojazdów. Projekt wystąpienia pokontrolnego przekazano Panu w dniu 20 września br. a dnia 26 września br. wniósł Pan zastrzeżenia, które w całości oddalono. Działając na podstawie art. 47 ustawy z dnia 15 lipca 2011 r. o kontroli w administracji rządowej przekazuję Panu wystąpienie pokontrolne. Zakres działalności. Kontrola obejmowała swym zakresem ocenę realizacji przez Starostę Strzelecko-Drezdeneckiego zadań zleconych z zakresu administracji rządowej z zakresu gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa, wykonywanych na podstawie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U.2014.518 ze zm.), zwaną dalej ugn oraz prowadzenie rejestru przedsiębiorców prowadzących ośrodki szkolenia kierowców i rejestru przedsiębiorców prowadzących stacje kontroli pojazdów, na podstawie ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U.2016.627 ze zm.), oraz ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U.2017.128 ze zm.). Zakres odpowiedzialności. Funkcję Starosty Strzelecko–Drezdeneckiego, w okresie objętym kontrolą, pełnił Pan Edward Tyranowicz. Organizację Starostwa Powiatowego określa regulamin organizacyjny ustalony Uchwałą Zarządu Powiatu Strzelecko-Drezdeneckiego nr 55/2015 z dnia 14 października 2015 r. Sprawy z zakresu gospodarki nieruchomościami powierzono Naczelnikowi Wydziału Geodezji, Kartografii i Katastru – Pani Wioletcie Michalczuk, natomiast prowadzenie spraw dotyczących stacji kontroli pojazdów i ośrodków szkolenia kierowców Kierownikowi Referatu Dróg – Panu Mirosławowi Bakowi. Ocena skontrolowanej działalności Realizację przez Starostę Strzelecko-Drezdeneckiego zadań administracji rządowej z zakresu: – gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa – oceniono pozytywnie z nieprawidłowościami; – prowadzenia rejestru przedsiębiorców prowadzących ośrodki szkolenia kierowców i rejestru przedsiębiorców prowadzących stacje kontroli pojazdów – oceniono pozytywnie; Ustalenia kontroli. 1. Ewidencja zasobu i innych nieruchomości Skarbu Państwa. Ewidencja zasobu nieruchomości Skarbu Państwa prowadzona jest w sposób niejednolity. W 15 plikach programu Excel w formie tabelarycznej oraz w formie papierowej (tj. aktualizowanych wydruków) prowadzone są odrębnie dla każdej z form władania ewidencje dotyczące gmin Dobiegniew, Drezdenko, Stare Kurowo, Strzelce Krajeńskie i Zwierzyn. Ponadto w folderach dotyczących każdej gminy znajduje się plik „drogi”, które jak stwierdził w złożonych wyjaśnieniach Naczelnik Wydziału nie należą do Ewidencji nieruchomości Skarbu Państwa. Są to nieruchomości drogowe, które nie posiadają uregulowanego stanu prawnego. Zgodnie z art. 23 ust. 1c ugn ewidencja powinna obejmować w szczególności: 1) oznaczenie nieruchomości według księgi wieczystej oraz katastru nieruchomości; 2) powierzchnie nieruchomości; 3) wskazanie dokumentu potwierdzającego posiadanie przez Skarb Państwa praw do nieruchomości, w przypadku braku księgi wieczystej; 2 4) przeznaczenie nieruchomości w planie miejscowym, a w przypadku braku planu – w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy; 5) wskazanie daty ostatniej aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości Skarbu Państwa oddanych w użytkowanie wieczyste lub daty ostatniej aktualizacji opłaty rocznej z tytułu trwałego zarządu nieruchomości Skarbu Państwa; 6) informacje o zgłoszonych roszczeniach do nieruchomości; 7) informacje o toczących się postępowaniach administracyjnych i sądowych. Przedstawione kontrolującym pliki ewidencji zawierały wszystkie wymagane ww. przepisem elementy. Jednakże z ewidencji prowadzonej w formie wielu plików, z których każdy posiada tylko rubryki właściwe dla danego rodzaju władania, niemożliwe jest selekcjonowanie i analizowanie danych, pozwalające uzyskać kompletną informację na temat stanu faktycznego i prawnego nieruchomości w zależności od poszczególnych form władania. W piśmie z dnia 22 marca br. GK.6810.1.2017.AC Starosta Strzelecko – Drezdenecki przedstawił kontrolującym, że wg stanu na 31 grudnia 2016 r.: – 899 nieruchomości o powierzchni 573,6161 ha jest w bezpośrednim władaniu Skarbu Państwa, – 383 nieruchomości o powierzchni 1 059,7342 ha pozostaje w trwałym zarządzie, – 821 nieruchomości o powierzchni 5 728,7402 ha jest w użytkowaniu wieczystym, – 25 nieruchomości o powierzchni 260,6010 ha zostało wydzierżawionych, Ogółem 2103 nieruchomości o łącznej powierzchni w ha 7 362, 0905 ha. Po zsumowaniu danych zawartych w ww. piśmie kontrolujący stwierdzili, że podane przez Starostę dane ogółem są nieprawidłowe. Z sumowania ww. danych wynika, że ogółem nieruchomości jest 2128, a ich łączna powierzchnia to 7 622,6915 ha. Na podstawie przedstawionych przez panią Naczelnik plików z programu Excel ustalono, że w skład zasobu Skarbu Państwa wchodzi 6 827,6558 ha. Według wyjaśnień pani Naczelnik z powodu braku profesjonalnego oprogramowania do prowadzenia ewidencji nieruchomości Skarbu Państwa dane zliczał pracownik ręcznie. Kontrolujący podjęli próbę ustalenia czy liczba działek wykazana w prowadzonej Ewidencji zasobu nieruchomości Skarbu Państwa jest tożsama z danymi zawartymi w Ewidencji Gruntów i Budynków. Jak stwierdziła Naczelnik Wydziału nie jest możliwe wygenerowanie z programu informatycznego EW OPIS (w którym prowadzona jest Ewidencja Gruntów i Budynków, tzw. Kataster) zbiorczego sprawozdania dotyczącego zasobu nieruchomości Skarbu Państwa, ale pracownicy zajmujący się ewidencją nieruchomości Skarbu Państwa pobierają dane bezpośrednio z Katastru. Fakt ten uniemożliwił zweryfikowanie poprawności danych przekazywanych Wojewodzie. Wojewodzie Lubuskiemu sprawującemu nadzór nad gospodarowaniem, przez starostów, nieruchomościami Skarbu Państwa znany jest problem występujący na terenie Powiatu Strzelecko- Drezdeneckiego dotyczący dróg publicznych, którym nie nadano kategorii dróg gminnych, a znajdujących się w zasobie Skarbu Państwa. Sytuacja taka występuje głównie w Gminie Dobiegniew, która nie podejmuje działań zmierzających do ich skomunalizowania. Do dnia 27 lutego 2017 r., w którym Naczelny Sąd 3 Administracyjny w Warszawie podjął uchwałę o sygn. akt I OPS 2/16 w zakresie nabycia mienia państwowego z mocy prawa przez gminę, zasadniczą przeszkodą w skomunalizowaniu tych dróg były wpisy według stanu na dzień 27 maja 1990 r. jako władających nieruchomościami Dyrekcji Okręgowej Dróg Publicznych w Szczecinie i Rejonu Dróg Publicznych w Choszcznie w ewidencji gruntów i budynków. Wprowadzanie zmian w nieprawidłowy sposób w zapisach operatu ewidencji gruntów i budynków (np. bez oparcia się o stosowne dowody zmian), niezależnie od ich rozmiaru, powodują dalsze konsekwencje. Wydział Gospodarki Nieruchomościami LUW, w ramach bieżącego nadzoru nad realizacją tych zadań zleconych sygnalizował Staroście Strzelecko-Drezdeneckiemu, iż w sytuacji braku dokumentów stanowiących podstawę dokonanych zmian ewidencyjnych należy przywrócić poprzedni stan władania w stosunku do nieruchomości Skarbu Państwa oznaczonych symbolem „dr” ( pisma z dnia 8 października 2012 r., znak: GN-I.3121.38.2012.ABro oraz z dnia 20 marca 2012 r., znak: GN-7582.5.2011.JKas). W piśmie z dnia 1 września 2016 r., znak GN-I.3121.3.2016.ABro, Wydział Gospodarki Nieruchomościami wskazał, że zmiany w zapisach operatu ewidencji gruntów i budynków, których rezultat widoczny jest w treści Rejestrów gruntów, były dokonywane bez jakichkolwiek dokumentów mogących wskazywać wolę władającego gruntem stanowiącym drogi. Brak podstaw do wpisów ewidencyjnych m.in. władającego Starosty Strzelecko-Drezdeneckiego jako gospodarującego zasobem nieruchomości Skarbu Państwa został opisany również w wystąpieniu z dnia 5 lipca 2016 r., znak: GK-VIL7221.5.2016.AByl Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Wojewoda