WOJEWÓDZKI INSPEKTORAT OCHRONY ŚRODOWISKA W POZNANIU INFORMACJA O STANIE ŚRODOWISKA I DZIAŁALNOŚCI KONTROLNEJ WIELKOPOLSKIEGO WOJEWÓDZKIEGO INSPEKTORA OCHRONY ŚRODOWISKA W POWIECIE SZAMOTULSKIM W ROKU 2012 Opracowanie: Wydział Monitoringu Środowiska pod kierunkiem Marii Pułyk Wydział Inspekcji pod kierunkiem Małgorzaty Koziarskiej Poznań, grudzień 2013 2 SPIS TREŚCI 1. WPROWADZENIE ........................................................................................................... 4 2. WYBRANE CECHY POWIATU ...................................................................................... 5 3. STAN ŚRODOWISKA ...................................................................................................... 7 3.1. Monitoring jakości powietrza ...................................................................................... 7 3.2. Monitoring jakości wód ............................................................................................... 8 3.2.1. Monitoring jakości wód powierzchniowych ........................................................ 8 3.2.2. Monitoring jakości wód podziemnych ............................................................... 13 3.3. Monitoring jakości gleby i ziemi ............................................................................... 15 3.4. Monitoring hałasu ...................................................................................................... 16 3.5. Monitoring pól elektromagnetycznych ...................................................................... 18 3.6. Monitoring gospodarki odpadami ............................................................................. 19 3.7. Podsumowanie i wnioski ........................................................................................... 20 4. DZIAŁALNOŚĆ KONTROLNA .................................................................................... 22 5. POWAŻNE AWARIE ..................................................................................................... 22 3 1. WPROWADZENIE Opracowanie ma na celu przedstawienie stanu środowiska oraz wyników działalności kontrolnej Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska na terenie po- wiatu szamotulskiego w roku 2012. Do jego przygotowania wykorzystano badania własne WIOŚ w Poznaniu, wyniki badań będące w posiadaniu WIOŚ oraz ustalenia z kontroli użyt- kowników środowiska, prowadzonych przez inspektorów WIOŚ. Ostateczna ocena stanu środowiska w 2012 roku została opublikowana w IV kwartale 2013 roku w formie „Raportu o stanie środowiska w Wielkopolsce w roku 2012”. Bieżące informacje dotyczące stanu środowiska na terenie całego województwa wielko- polskiego znaleźć można na stronie internetowej www.poznan.wios.gov.pl. Zadania w zakresie ochrony przyrody, w tym ustanawianie form ochrony przyrody oraz sprawowanie nadzoru nad przestrzeganiem określonych ustawą zakazów w stosunku do tych form, realizuje Regionalny Konserwator Przyrody. 4 2. WYBRANE CECHY POWIATU Powiat szamotulski położony jest w północno-zachodniej części województwa wielkopol- skiego, obejmuje obszar o powierzchni 1119,29 km2, a zamieszkuje go 89 315 osób (stan na dzień 31 grudnia 2012 r., dane wg GUS). Według podziału fizyczno-geograficznego J. Kondrackiego powiat ten położony jest: – w makroregionie Pojezierze Wielkopolskie: mezoregion Pojezierze Poznańskie oraz – w makroregionie Pradolina Toruńsko-Eberswaldzka: mezoregion Kotlina Gorzowska. Gospodarka powiatu ma charakter rolniczo-przemysłowy, użytki rolne zajmują około 59,7% jego powierzchni. Administracyjnie powiat podzielony jest na: jedną gminę miejską: Obrzycko, cztery gminy miejsko-wiejskie: Ostroróg, Pniewy, Szamotuły, Wronki, trzy gminy wiejskie: Duszniki, Kaźmierz, Obrzycko. Powiat jest zwodociągowany w 91,7%, a skanalizowany w 59% (stan na dzień 31 grudnia 2012 r., dane wg GUS). W ewidencji WIOŚ w Poznaniu znajdują się 24 mechaniczno-biologiczne oczyszczalnie ścieków eksploatowane na terenie powiatu szamotulskiego. Dane o ilości ścieków pochodzą z Wykazów zawierających zbiorcze zestawienia informacji o zakresie korzystania ze środowi- ska oraz o wysokości należnych opłat. Ilość ścieków Lp. Gmina Miejscowość/ Eksploatujący Obszar obsługiwany w 2012 r. /m3/ Grzebienisko / Komunalny Zakład Budżetowy 1. Grzebienisko 37 608 Duszniki Duszniki / Komunalny Zakład Budżetowy 2. Duszniki Duszniki 88 164 Duszniki Podrzewie / Komunalny Zakład Budżetowy 3. Podrzewie, Sarbia 42 798 Duszniki 4. Kaźmierz / Urząd Gminy Kaźmierz Prawobrzeżna część Kaźmierza 54 691 Kiączyn i ul. Nowowiejska w Ka- 5. Kiączyn / Urząd Gminy Kaźmierz 107 905 Kaźmierz źmierzu oraz ścieki dowożone 6. Bytyń / Urząd Gminy Kaźmierz Bytyń, Witkowice i Piersko 65 128 7. Kaźmierz / Hochland Polska Sp. z o.o. Kaźmierz 70 629 Kobylniki, Słopanowo, Słopano- 8. Kobylinki / Urząd Gminy Obrzycko 56 940 wo Huby 9. Gaj Mały / Urząd Gminy Obrzycko Gaj Mały, Dorogostowo 48 470 10. Jaryszewo / Urząd Gminy Obrzycko Jaryszewo 2 646 11. Obrzycko Obrowo / Urząd Gminy Obrzycko Obrowo, Koźmin 8 395 12. Ordzin / Urząd Gminy Obrzycko Karolin, Bęckowo, Ordzin 10 950 13. Zielona Góra / Urząd Gminy Obrzycko Zielona Góra, Piotrowo 29 200 Obrzycko / Zakład Oczyszczania Ścieków i 14. Obrzycko 57 312 Składowania Śmieci BOMIR Ostroróg ul. Szamotulska / Aquanet Ostroróg gmina Ostroróg, Zakłady Dro- 15. 42 509 Sp. z o.o. biarskie Ostroróg Ostroróg ul. Ogrodowa / Aquanet Ostroróg 16. gmina Ostroróg 4 174 Sp. z o.o. 17. Pniewy Pniewy - Aquanet Pniewy Sp. z o.o. miasto Pniewy 509 377 Wronki - Urząd Miasta i Gminy oczyszczalnia miasto Wronki, nieskanalizowana 18. 95 440 Borek cześć miasta oraz okoliczne wsie Wronki / Urząd Miasta i Gminy oczyszczalnia 19. Miasto Wronki 20 354 Wronki Ogrody Wronki / Urząd Miasta i Gminy oczyszczalnia 20. miasto Wronki 97 029 Zamość 21. Wronki / Amica Wronki S. A. Wronki 25 940 5 Ilość ścieków Lp. Gmina Miejscowość/ Eksploatujący Obszar obsługiwany w 2012 r. /m3/ Pamiątkowo / Zakład Gospodarki Komunalnej 22. Pamiątkowo, Przecław, Lulinek 41 985 Szamotuły 23. Szamotuły Otorowo / Urząd Miasta i Gminy Szamotuły Otorowo 73 097 Szamotuły / Zakład Gospodarki Komunalnej Szamotuły, Mutowo, Kępa, Ba- 24. 1 416 408 w Szamotułach borówko, Baborowo, Gałowo Powiat szamotulski wchodzi w skład Regionu III (za wyjątkiem gminy Kaźmierz, która wchodzi w skład Regionu IV) gospodarki odpadami komunalnymi w województwie wielko- polskim. Regiony zostały wydzielone w „Planie gospodarki odpadami dla województwa wielkopolskiego na lata 2012-2017” uchwalonym przez Sejmik Województwa Wielkopol- skiego w dniu 27 sierpnia 2012 r. Wielkopolskę podzielono na 10 regionów, w których wy- znaczono regionalne i zastępcze instalacje do przetwarzania odpadów komunalnych. Region gospodarki odpadami komunalnymi to określony w wojewódzkim planie gospo- darki odpadami obszar zamieszkiwany co najmniej przez 150 000 mieszkańców. Regionem gospodarki odpadami komunalnymi może być też gmina licząca powyżej 500 000 mieszkańców. Regionalna instalacja do przetwarzania odpadów komunalnych (RIPOK) to zakład zago- spodarowania odpadów o mocy przerobowej wystarczającej do przyjmowania i przetwarzania odpadów z obszaru zamieszkałego przez co najmniej 120 000 mieszkańców, spełniający wy- magania najlepszej dostępnej techniki lub technologii. W Regionie III regionalną instalacją jest składowisko odpadów w Mnichach należące do Zakładu Utylizacji Odpadów „Clean City” Sp. z o.o. Instalacjami przewidzianymi do zastęp- czej obsługi regionu są: składowisko odpadów w Piotrkówku (gmina Szamotuły); sortownie odpadów w Mnichach (gmina Międzychód) i Józefowie (gm. Lwówek). W Regionie IV regionalną instalacją jest mechaniczno-biologiczna instalacja do przetwa- rzania odpadów komunalnych należąca do Centrum Zagospodarowania Odpadów Selekt Sp. z o.o. zlokalizowana w m. Piotrowo Pierwsze w gminie Czempiń. Instalacjami przewi- dzianymi do zastępczej obsługi regionu są: kompostownie w Sierosławiu i Rumianku (gmina Tarnowo Podgórne); instalacja do produkcji paliw alternatywnych w Opalenicy (gmina Opa- lenica); składowiska odpadów w: Powodowie (gmina Wolsztyn), Goździnie (gmina Rako- niewice), Dopiewie (gmina Dopiewo), Srocku Małym (gmina Stęszew). Na terenie powiatu szamotulskiego w 2012 roku funkcjonowały dwa składowiska odpa- dów komunalnych w Piotrkówku (gm. Szamotuły) oraz przez kilka miesięcy w roku w Grze- bienisku (gmina Duszniki) - składowisko to w maju 2012 r. otrzymało decyzję na zamknięcie. Gminy powiatu szamotulskiego należą do następujących związków międzygminnych re- alizujących zadania z zakresu ochrony środowiska: Nazwa związku mię- Lp. Gminy należące do związku Zadania dzygminnego 1. Związek Międzygminny m. Obrzycko, gm. Obrzycko, m. i gm. unieszkodliwianie odpadów Gospodarka Odpadami Ostroróg, m. i gm. Pniewy, m. i gm. Sza- komunalnych, budowa i eks- Stałymi – Czysta Gmina motuły, m. i gm. Wronki ploatacja zakładu utylizacji i z siedzibą w Szamotułach redystrybucji odpadów 2. Związek Międzygminny gm. Brodnica, gm. Czempiń, m. i gm. gospodarka odpadami komu- „Centrum Zagospodaro- Dolsk, gm. Dopiewo, gm. Granowo, m. i nalnymi, utrzymanie czystości i wania Odpadów – gm. Grodzisk Wielkopolski, gm. Kamie- porządku, recykling SELEKT” z siedzibą w niec, gm. Kaźmierz, gm. Komorniki, m. Czempiniu Kościan, gm. Kościan, m. Luboń, m. Mo- sina, m. Puszczykowo, m. Opalenica, gm. Rakoniewice, gm. Rokietnica, m. i gm. Stęszew, gm. Tarnowo Podgórne, m. Wie- lichowo, m. Zbąszyń 6 3. STAN ŚRODOWISKA 3.1. MONITORING JAKOŚCI POWIETRZA W roku 2012 jakość powietrza na terenie powiatu szamotulskiego monitorowano w jed-