AKTYWNOŚĆ I INTEGRACJA NA 5 - turystyka, gospodarka, kultura, młodzież, samorząd! © Stowarzyszenie Lider Zielonej Wielkopolski, Lokalna Grupa Działania Sandomierskie Stowarzyszenie Rozwoju Regionalnego, Lokalna Grupa Działania Druk i skład: INTERmedi@, www.inter.media.pl Europejski Fundusz na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie. Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach osi IV LEADER Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. 2 Drodzy Państwo, Lider Zielonej Wielkopolski i Sandomierskie Stowarzyszenie Rozwoju Regionalnego – Lokalna Grupa Działania od 2011 r. realizują projekt współpracy pn. „Aktywność i integracja na 5 – turystyka, gospodarka, kultura, młodzież, samorząd!”, w ramach działania 421 Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich. Obydwie LGD podpisały list intencyjny, w którym zadeklarowały współpracę na wielu płaszczyznach rozwoju. Ustaliły, że będą aktywnie włączać się w inicjatywy mające na celu realizację wspólnych przedsięwzięć wpływających na wzrost aktywności lokalnych środowisk obu LGD oraz szeroko rozumianego rozwoju trójsektorowego a także promocji regionów. Podczas czterech paneli roboczo-dyskusyjnych i wizyt studyjnych omówiono zagadnienia związane z realizacją projektu współpracy dotyczące m.in. sfery współpracy: celów projektu i oczekiwanych efektów. W toku przygotowywanego projektu ogłoszono konkurs i wyłoniono logo firmujące wspólny projekt i prezentowane w niniejszej publikacji. Publikacja ta jest jednym z efektów wielomiesięcznej pracy obydwu LGD, a jej zasadniczym celem jest przedstawienie Państwu gmin wchodzących w skład obydwu lokalnych grup działania, które podjęły trud realizacji wspólnych przedsięwzięć. Nasze „małe ojczyzny” zachęcają do odwiedzenia wyjątkowych zabytków, miejsc kultu religijnego, wielowiekowej tradycji i burzliwej historii oraz podziwiania niepowtarzalnych pejzaży. Zapraszamy do zapoznania się z niniejszym albumem, który mamy nadzieję, stanie się dla Państwa inspiracją do podróży i odkrywania nowych, ciekawych miejsc. Dariusz Tomaszewski Janusz Stasiak Prezes Zarządu Prezes Zarządu Stowarzyszenia Sandomierskie Stowarzyszenie Lider Zielonej Wielkopolski Rozwoju Regionalnego Lokalna Grupa Działania Lokalna Grupa Działania 3 MOSINA Brodnica Dominowo Jaraczewo Jarocin Kotlin Kórnik Krzykosy Książ Wlkp. Mosina Śrem Środa Wlkp. Zaniemyśl Stowarzyszenie Lider Zielonej Wielkopolski Lokalna Grupa Działania 63-000 Środa Wielkopolska, ul. Berwińskiego 1 tel./fax: 61 2852470 e-mail: [email protected] www.liderzielonejwielkopolski.pl 4 Drodzy Państwo, Lider Zielonej Wielkopolski jest partnerstwem trójsektorowym, składającym się z przedstawicieli sektora publicznego, gospodarczego i społecznego. Stowarzyszenie jest dobrowolnym, samorządnym, trwałym zrzeszeniem osób fizycznych i osób prawnych, w tym jednostek samorządu terytorialnego, mającym na celu działanie na rzecz rozwoju obszarów wiejskich – działającym jako Lokalna Grupa Działania. Powstało jako oddolna inicjatywa mieszkańców chcących aktywnie działać na rzecz lokalnej społeczności. LGD LZW działa dla rozwoju obszarów wiejskich objętych Lokalną Strategią Rozwoju. Zajmuje się problematyką gospodarczą, społeczną, kulturalną, działa m.in. na rzecz ochrony środowiska, dziedzictwa historycznego, rozwoju gmin. Poprzez swoją działalność przyczynia się do poprawy życia lokalnych społeczności. LGD dba o rozwój własnego regionu, promuje go wykorzystując lokalne zasoby. Na dzień dzisiejszy LGD LZW skupia wokół siebie następujące gminy: Brodnica, Dominowo, Jaraczewo, Jarocin, Kotlin, Kórnik, Krzykosy, Książ Wielkopolski, Mosina, Śrem, Środa Wielkopolska, Zaniemyśl oraz lokalne organizacje pozarządowe, instytucje samorządowe i biznesowe – które są przekonane o kluczowym znaczeniu współpracy lokalnych instytucji i organizacji na rzecz rozwiązywania wspólnych problemów. Członkowie stowarzyszenia reprezentują bardzo różnorodne środowiska, ale wszystkich łączy jedno – troska o przyszłość naszego regionu. Zachęcam do zapoznania się z naszą publikacją, w której zebraliśmy wszechstronne informacje o gminach członkowskich LGD LZW i ich historii. Album ten stworzyliśmy z myślą o turystach, inwestorach i mieszkańcach LGD przekonując wszystkich o tym, że właśnie u nas warto wypoczywać, inwestować i mieszkać. Mam nadzieję, że niniejsza publikacja, stanowiąca niezwykły spacer po naszym regionie, przybliży wszystkim zainteresowanym naszą "Małą Ojczyznę", umożliwi poznanie naszej historii i pomoże w uzyskaniu niezbędnej wiedzy. Dariusz Tomaszewski Prezes Zarządu Stowarzyszenia Lider Zielonej Wielkopolski Lokalna Grupa Działania 5 Gmina Brodnica pow. śremski, woj. wielkopolskie Miejscowość Brodnica po raz pierwszy w źródłach występuje w 1230 r. jako własność szlachecka Łodziów Brodnickich. Nieco później w latach 1426 - 1581 wymieniana jest jako miasto. Przywilej lokacyjny miejscowości nie jest znany, a po układzie miejskim obecnie nie zostało śladów. Brodnica położona z dala od głównych szlaków handlowych nie miała większych szans rozwoju. Począwszy od XVIII w. często zmieniali się właściciele wsi, w XIX w. byli nimi Chłapowscy a później do 1939 roku Mańkowscy. Obecnie wieś pełni funkcje usługowe dla okolicznych rolników. Gminę zamieszkuje około 4900 osób. Działa tu kilka niewielkich zakładów rzemieślniczych i usługowych. Gmina malowniczo położona w starorzeczu doliny Warty wyróżniająca się niezwykłym krajobrazem wiejskim. Jej południowo - zachodnia część znajduje się w obrębie Rogalińskiego Parku Krajobrazowego gdzie szczególną ochroną objęte są dolina Warty oraz niezwykłe okazy wielowiekowych dębów szypułkowych. W granicach parku i zarówno w granicach gminy znajdują się dwa rezerwaty: Krajkowo i "Goździk Siny" w Grzybnie. Warto podkreślić, że miejscowość Manieczki w latach 1781 - 1822, (z przerwą 1794 – 1807) należały do Józefa Wybickiego (1747 – 1822) publicysty, działacza politycznego, twórcy słów hymnu narodowego. W ładnie utrzymanym parku krajobrazowym z poł. XVIII w. znajduje się dwór z 1894 r. Gmina Brodnica posiada bogate walory przyrodnicze i krajobrazowe: duża ilość lasów, ciekawe gatunki flory i fauny, bogactwo zwierzyny łownej, czyste powietrze, dobrej jakości drogi dojazdowe, rzeka Warta i walory kulturowe sprawiają, że na terenie gminy rozwinęły się funkcje turystyczne. Około 160 obiektów wpisanych jest do rejestru zabytków, natomiast w dziewięciu miejscowościach gminy zlokalizowane są zespoły dworsko - pałacowe. Część z nich wykorzystana jest do celów turystycznych. Dodatkową atrakcją są również szlaki rowerowe: Konwaliowy, Kasztanowy i Śladami gen. Józefa Wybickiego, połączone pętlą z innymi, sąsiadującymi miejscowościami dają możliwość bliższego poznania przyrody, kultury i mieszkańców gminy. 6 Ciekawe miejsca i zabytki +Jaszkowo - Centrum Hippiki Antoniego Chłapowskiego w Jaszkowie, +Pałac w Brodnicy - doskonała baza noclegowa, szkoleniowa i wypoczynkowa, +Muzeum im. Gen. J. Wybickiego w Manieczkach, +Neogotycki kościół św. Katarzyny z lat 1867 - 74 zbudowany wg projektu znanego architekta Stanisława Hebanowskiego w Brodnicy, +Drewniany kościół św. Jakuba z 1789 r. o rzadkiej konstrukcji sumikowo-łątkowej w Żabnie, +Dwór o charakterze miejskiej willi z około 1910 r. w typie modernistycznej willi, z mansardowym dachem, własność prywatna w Chaławach, +Pomnik gen. Józefa Wybickiego wg projektu Grzegorza Kowalskiego w Brodnicy, +Zespół folwarczny z lat 1889 - 1912, a obok kolonia czworaków z XIX/XX w. ozdobiona w narożach budynków figurami świętych w Brodnicy, +Pałac w Grzybnie – siedziba ZSR Grzybno, +Kościół w Iłówcu pw. Św. Andrzeja Apostoła. Najważniejsze cykliczne imprezy/uroczystości Brodnickie spotkania z kulturą, organizowane w czerwcu Dane teleadresowe Urząd Gminy w Brodnicy, Brodnica 41, 63-112 Brodnica, tel.: 61 28 23 527, www.brodnica.net.pl Biblioteka Publiczna Gminy Brodnica, Brodnica 66, 63-112 Brodnica, tel.: 61 282 36 04 7 Gmina Dominowo pow. średzki, woj. wielkopolskie Gmina Dominowo leży w województwie wielkopolskim, wchodzi w skład powiatu średzkiego. Zajmuje powierzchnię 7932 ha, z czego ok. 7% to lasy. Zamieszkuje ją niecałe 3000 mieszkańców. Zasiedlają oni łącznie 25 miejscowości, z których 19 to wsie sołeckie. Do największych zaliczają się: Dominowo, Murzynowo Kościelne, Zberki i Dzierżnica. Przez teren gminy przebiega autostrada A2. Na terenie gminy znajduje się ok. 30 ha terenów pod inwestycje, oraz działki pod budownictwo mieszkaniowe. Najdawniejsza wzmianka o wsi Dominowo zapisana została w formie Duminowo i pochodzi z akt sądowych wielkopolskich. Pierwszymi właścicielami Dominowa było rycerstwo z rodu Dryjów. Do nich również należało znajdujące się w p o b l i ż u Borzejewo i Chłapowo. W 1448 r. Andrzej Bniński, biskup z Poznania uposażył kanonikat znajdujący się przy poznańskiej kolegiacie NMP w dziesięciny otrzymywane z Dominowa. Bogata działalność kulturalna prowadzona jest przez Gminny Ośrodek Kultury. Ofertę kulturalną GOK-u wzbogaca działalność Stowarzyszenia "Bona Fides". W Gminie Dominowo nie brakuje interesujących obiektów o znacznej wartości historycznej i architektonicznej. Do zabytków łącznie zaliczono tu sześćdziesiąt osiem zespołów oraz pojedynczych obiektów. Najbardziej znaną miejscowością jest Giecz. Według ostatnich badań jest on jedynym z najstarszych piastowskich grodów w Polsce. To tutaj znajduje się Muzeum Archeologiczne - Oddz. Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy. Najsłynniejsze budowle to kościół kamienny z XII w. w stylu romańskim, który po 30 latach trwających prac restauratorskich został 6 grudnia 2007