Hollands Maandblad. Jaargang 2011 (758-769)
Total Page:16
File Type:pdf, Size:1020Kb
Load more
Recommended publications
-
Verloren Vertrouwen
ANNE BOs Verloren vertrouwen Afgetreden ministers en staatssecretarissen 1967-2002 Boom – Amsterdam Verloren vertrouwen Afgetreden ministers en staatssecretarissen 1967-2002 Proefschrift ter verkrijging van de graad van doctor aan de Radboud Universiteit Nijmegen op gezag van de rector magnificus prof. dr. J.H.J.M. van Krieken, volgens het besluit van het college van decanen in het openbaar te verdedigen op woensdag 28 maart 2018 om 14.30 uur precies door Anne Sarah Bos geboren op 25 februari 1977 te Gouda INHOUD INLEIdINg 13 Vraagstelling en benadering 14 Periodisering en afbakening 20 Bronnen 22 Opbouw 23 dEEL I gEïsOLEERd gERAAkT. AftredEN vanwegE EEN cONfLIcT IN hET kABINET 27 hOOfdsTUk 1 dE val van mINIsTER dE Block, ‘hET mEEsT gEgEsELdE werkpAARd’ VAN hET kABINET-dE JONg (1970) 29 ‘Koop prijsbewust, betaal niet klakkeloos te veel’ 32 ‘Prijzenminister’ De Block op het rooster van de oppositie 34 Ondanks prijsstop een motie van wantrouwen 37 ‘Voelt u zich een zwak minister?’ 41 De kwestie-Verolme: een zinkend scheepsbouwconcern 43 De fusie-motie: De Block ‘zwaar gegriefd’ 45 De Loonwet en de cao-grootmetaal 48 Tot slot. ‘Ik was geen “grote” figuur in de ministerraad’ 53 hOOfdsTUk 2 hET AftredEN van ‘IJzEREN AdRIAAN’ van Es, staatssEcretaris van dEfENsIE (1972) 57 De indeling van de krijgsmacht. Horizontaal of verticaal? 58 Minister De Koster en de commissie-Van Rijckevorsel 59 Van Es stapt op 62 Tot slot. Een rechtlijnige militair tegenover een flexibele zakenman 67 hOOfdsTUk 3 sTAATssEcretaris JAN GlasTRA van LOON EN dE VUILE was Op JUsTITIE (1975) 69 Met Mulder, de ‘ijzeren kanselier’, op Justitie 71 ‘Ik knap de vuile was op van anderen’ 73 Gepolariseerde reacties 79 In vergelijkbare gevallen gelijk behandelen? Vredeling en Glastra van Loon 82 Tot slot. -
Rondom De Nacht Van Schmelzer Parlementaire Geschiedenis Van Nederland Na 1945
Rondom de Nacht van Schmelzer Parlementaire geschiedenis van Nederland na 1945 Deel 1, Het kabinet-Schermerhorn-Drees 24 juni 1945 – 3 juli 1946 door F.J.F.M. Duynstee en J. Bosmans Deel 2, De periode van het kabinet-Beel 3 juli 1946 – 7 augustus 1948 door M.D. Bogaarts Deel 3, Het kabinet-Drees-Van Schaik 7 augustus 1948 – 15 maart 1951 onder redactie van P.F. Maas en J.M.M.J. Clerx Deel 4, Het kabinet-Drees II 1951 – 1952 onder redactie van J.J.M. Ramakers Deel 5, Het kabinet-Drees III 1952 – 1956 onder redactie van Carla van Baalen en Jan Ramakers Deel 6, Het kabinet-Drees IV en het kabinet-Beel II 1956 – 1959 onder redactie van Jan Willem Brouwer en Peter van der Heiden Deel 7,Hetkabinet-DeQuay 1959 – 1963 onder redactie van Jan Willem Brouwer en Jan Ramakers Deel 8, De kabinetten-Marijnen, -Cals en -Zijlstra 1963 – 1967 onder redactie van Peter van der Heiden en Alexander van Kessel Stichting Parlementaire Geschiedenis, Den Haag Stichting Katholieke Universiteit, Nijmegen Parlementaire geschiedenis van Nederland na 1945, Deel 8 Rondom de Nacht van Schmelzer De kabinetten-Marijnen, -Cals en -Zijlstra 1963-1967 PETER VAN DER HEIDEN EN ALEXANDER VAN KESSEL (RED.) Centrum voor Parlementaire Geschiedenis Auteurs: Anne Bos Charlotte Brand Jan Willem Brouwer Peter van Griensven PetervanderHeiden Alexander van Kessel Marij Leenders Johan van Merriënboer Jan Ramakers Hilde Reiding Met medewerking van: Mirjam Adriaanse Miel Jacobs Teun Verberne Jonn van Zuthem Boom – Amsterdam Afbeelding omslag: Cals verlaat de Tweede Kamer na de val van zijn kabinet in de nacht van 13 op 14 oktober 1966.[anp] Omslagontwerp: Mesika Design, Hilversum Zetwerk: Velotekst (B.L. -
University of Groningen Jelle Zal Wel Zien Harmsma, Jonne
University of Groningen Jelle zal wel zien Harmsma, Jonne DOI: 10.33612/diss.67125602 IMPORTANT NOTE: You are advised to consult the publisher's version (publisher's PDF) if you wish to cite from it. Please check the document version below. Document Version Publisher's PDF, also known as Version of record Publication date: 2018 Link to publication in University of Groningen/UMCG research database Citation for published version (APA): Harmsma, J. (2018). Jelle zal wel zien: Jelle Zijlstra, een eigenzinnig leven tussen politiek en economie. Rijksuniversiteit Groningen. https://doi.org/10.33612/diss.67125602 Copyright Other than for strictly personal use, it is not permitted to download or to forward/distribute the text or part of it without the consent of the author(s) and/or copyright holder(s), unless the work is under an open content license (like Creative Commons). Take-down policy If you believe that this document breaches copyright please contact us providing details, and we will remove access to the work immediately and investigate your claim. Downloaded from the University of Groningen/UMCG research database (Pure): http://www.rug.nl/research/portal. For technical reasons the number of authors shown on this cover page is limited to 10 maximum. Download date: 26-09-2021 Jelle zal wel zien Jelle zal wel zien_150x230_proefschrift.indd 1 31-10-18 17:41 Jelle zal wel zien_150x230_proefschrift.indd 2 31-10-18 17:41 Jelle zal wel zien Jelle Zijlstra, een eigenzinnig leven tussen politiek en economie Proefschrift ter verkrijging van de graad van doctor aan de Rijksuniversiteit Groningen op gezag van de rector magnif cus prof. -
Politieke Spotprenten Van Een Magiër Jop Euwijk
Politieke spotprenten van een magiër Getekend wereldbeeld van Eppo Doeve in Elseviers Weekblad , 1950-1969 Jop Euwijk Faculteit der Historische en Kunstwetenschappen Erasmus Universiteit Rotterdam [email protected] Begeleider: Dr. Chris Vos ‘Hij was geen politiek tekenaar, hij maakte tekeningen die op de politiek sloegen.’ Gerry Philip Mok, 2008 2 Inhoudsopgave Dankwoord 4 Inleiding 5 • Verschillende visies op spotprenten 9 • Opzet van de inhoudsanalyse 12 1. Eppo Doeve: een biografie 17 • 1.1 De ‘duivelskunstenaar’ 17 • 1.2 Leven van Josef Ferdinand Doeve (1907-1981) 19 • 1.3 Doeve: politiek tekenaar bij Elsevier 28 • 1.4 Politieke visie van Doeve en Elseviers Weekblad 39 2. De communicatietechniek van Eppo Doeve 45 • 2.1 De stijl van tekenen 45 • 2.2 De techniek van communiceren 46 • 2.3 Tekens en codes 52 • 2.4 De receptie van Doeves boodschap 56 • 2.5 Conclusie 57 3. Het wereldbeeld van Eppo Doeve 59 • 3.1 Binnenlands of buitenlands onderwerp 59 • 3.2 Verklaring 61 • 3.3 1957 en 1958 63 • 3.4 1966 en 1969 64 • 3.5 Discussie 66 • 3.6 Onderwerpen 68 • 3.7 Veranderingen ten opzichte van de algemene trend 77 • 3.8 Conclusie en discussie 84 Eindconclusie 87 • Overzicht van het onderzoek 87 • Bevindingen 88 Bronnen 92 3 Dankwoord Het is een mooie en leerzame reis geweest. Na het afronden van het grootste en belangrijkste product van mijn opleiding is dit de uitgelezen plek om mensen te bedanken. Allereerst mijn begeleider Chris Vos. Hij was voor het grootste deel van het afstudeertraject niet meer werkzaam op de Erasmus Universiteit en soms zelfs ver van Nederland. -
Eurvrwk.Chp:Corel VENTURA
De Nederlandse eurocommissarissen Gerrit Voerman, Bert van den Braak en Carla van Baalen (red.) De Nederlandse eurocommissarissen Boom / Amsterdam Het Montesquieu Instituut (www.montesquieu-instituut.nl) is een multifunctioneel onderzoeks- en onderwijsinstituut voor vergelijkende parlementaire geschiedenis en constitutionele ontwikkeling in Europa. Het bundelt de krachten van een viertal universiteiten en streeft er naar om de beschikbare kennis op dit terrein via publicaties en een elektronisch kennisuitwisselingsnetwerk – waar nodig – tijdig en hanteerbaar onder handbereik van ambtenaren, bestuurders, journalisten, politici, wetenschappers èn belangstellende burgers te brengen. Afbeelding omslag: Eurocommissaris Neelie Kroes tijdens een persconferentie in Brussel op 1 april 2009. (Foto Wiktor Dabkowski/anp Photo) Omslagontwerp: Studio Jan de Boer, Amsterdam Zetwerk: Velotekst (B.L. van Popering), Zoetermeer Druk en afwerking: Wilco, Amersfoort © 2010 de auteurs Behoudens de in of krachtens de Auteurswet van 1912 gestelde uitzonderingen mag niets uit deze uitgave worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch door fotokopieën, opnamen of enig andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. No part of this book may be reproduced in any way whatsoever without the written permission of the publisher. isbn 978 90 8506 821 1 nur 680 www.uitgeverijboom.nl Inhoud Ten geleide 7 Het ‘dagelijks bestuur -
Jaarverslag 2018 Centrum Voor Parlementaire Geschiedenis
jaarverslag 2018 centrum voor parlementaire geschiedenis 2 Inhoudsopgave Woord vooraf 5 Het CPG: onderzoeks- en expertisecentrum 6 Organisatiestructuur 7 Onderzoeksresultaten 9 Lopend onderzoek 12 Toekomstig onderzoek 13 Valorisatie 14 Conferenties, symposia en workshops 17 Visitatie van het CPG 18 Samenwerking 19 Onderzoeksgroep ‘The Seventies’ 21 Onderwijs 22 Summary 24 Bijlagen 1 Publicaties 27 2 Lezingen en debatbijdragen 31 3 Overige activiteiten 33 4 EUparl.net Board 36 5 Uitnodiging presentatie Jaarboek Parlementaire Geschiedenis 37 6. Programma internationale conferentie 38 3 4 Woord vooraf Het verslagjaar 2018 was voor het Centrum voor Parlementaire Geschiedenis zowel op we- tenschappelijk als op ‘valoriserend’ terrein een vruchtbaar jaar. Op 28 maart verdedigde CPG-onderzoeker Anne Bos haar proefschrift, getiteld Verloren ver- trouwen. Afgetreden ministers en staatssecretarissen 1967-2002. Er verscheen ook een pu- blieksversie van het proefschrift, waarvoor de media veel belangstelling toonden. In novem- ber van het verslagjaar werden de eerste exemplaren van het Jaarboek Parlementaire Ge- schiedenis 2018, met als thema ‘Regio versus Randstad’, aangeboden aan de Voorzitters van de Tweede Kamer en Eerste Kamer der Staten-Generaal, in de Oude Zaal van de Tweede Ka- mer. Naast boeken verschenen er van de hand van CPG-medewerkers ook artikelen in natio- nale en internationale tijdschriften en bundels, zoals het artikel van Hilde Reiding, getiteld ‘The intricate question of European democracy: national parliamentary debates on the Euro- pean Elections Act of 1976’, dat zij samen met enkele Europese collega’s schreef. Het artikel verscheen in het voorjaar van 2018 in Journal of European Integration History. Op 19 en 20 april vond te Nijmegen de door het CPG georganiseerde internationale conferen- tie ‘Half a Century of Political Controversies Relating to Social Security Reforms for the Elderly in Europe’ plaats. -
Eurvrwk.Chp:Corel VENTURA
Alsnog geslaagd – in Europa Maan Sassen, lid van de Euratomcommissie (1958-1970) 1 en de Europese Commissie (1967-1970) Alexander van Kessel Emmanuel Sassen wordt vooral herinnerd vanwege zijn korte ministerschap van Overzeese Gebiedsdelen, dat in februari 1949 eindigde met het echec van de Tweede Politionele Actie. Op 37-jarige leeftijd was daarmee zijn rol in de Nederlandse politiek uitgespeeld. Sassen, al direct na de oorlog een overtuigd voorstander van Europese samenwerking, kreeg een herkansing door de oprichting van de Europese gemeenschappen. Hij werd achtereen- volgens voorzitter van de christendemocraten in het Europees Parlement, lid van de Euratomcommissie en van de Europese Commissie. Hoewel zijn functioneren hem niet altijd in de spotlights bracht, revancheerde Sassen zich in deze Europese posities met verve. Een Europese carrière voor Emmanuel Marie Joseph Anthony Sassen2 lag, gezien zijn achtergrond, niet voor de hand. ‘Maan’ Sassen, die op 11 september 1911 in Den Bosch werd geboren, stamde uit een katholiek patricisch geslacht dat sinds het begin van de negentiende eeuw juristen voortbracht die ook in het Bossche en Noord-Brabantse bestuur actief waren. Tijdens zijn rechtenstudie aan de Roomsch-Katholieke Universiteit Nijmegen (1930-1936) werd Sassen sterk beïnvloed door de katholieke neothomistische maatschappijvisie. Die streefde naar een harmonische, klasseloze en organische samenleving, waarbij afstand werd genomen van zowel het individualistische liberalisme als het collectivistische marxisme. Het zou grotendeels zijn politieke kompas blijven. Na zijn studie ging Sassen werken als advocaat in Den Bosch en huwde hij zijn plaatsgenote Sophie Romme, een nicht van minister van Sociale Zaken Carl Romme. Geïnspireerd door de economische crisis en de opkomst van totalitaire bewegingen werd Sassen in 1938 politiek actief. -
De Nederlandse Eurocommissarissen De Nederlandse Eurocommissarissen
en Carla van Baalen Baalen van Carla en Braak den van Bert Voerman, Gerrit In februari 2010 is de nieuwe Europese Commissie aangetreden. Zij heeft als ‘dagelijks bestuur van Europa’ verregaande invloed op de Nederlandse samenleving. Samen met de Europese Raad en het Europees Parlement bepaalt de Europese Commissie het beleid van de Europese Unie. Voor ons land neemt Neelie Kroes opnieuw zitting. (red.) Wie waren vanaf het begin van de jaren vijftig de Nederlandse leden van de Europese Commissie en van zijn voorloper, de Hoge Autori- Nederlandse De teit van de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal (EGKS)? Wat deden zij in Brussel? Dit boek geeft antwoord op die vragen en biedt daarmee een goed inzicht in de rol die Nederland speelde in de kleurrijke Europese geschiedenis. Deze bundel bestaat uit portretten van de Nederlandse leden van de Hoge Autoriteit en de Europese Commissie: Frans Andriessen Frits Bolkestein Hans van den Broek Neelie Kroes Pierre Lardinois eurocommissarissen Hans Linthorst Homan Sicco Mansholt Maan Sassen Dirk Spierenburg Gerrit Voerman, Henk Vredeling Bert van den Braak en Carla van Baalen (red.) De Nederlandse eurocommissarissen De Nederlandse eurocommissarissen Gerrit Voerman, Bert van den Braak en Carla van Baalen (red.) De Nederlandse eurocommissarissen Boom / Amsterdam Het Montesquieu Instituut (www.montesquieu-instituut.nl) is een multifunctioneel onderzoeks- en onderwijsinstituut voor vergelijkende parlementaire geschiedenis en constitutionele ontwikkeling in Europa. Het bundelt de krachten van een viertal universiteiten en streeft er naar om de beschikbare kennis op dit terrein via publicaties en een elektronisch kennisuitwisselingsnetwerk – waar nodig – tijdig en hanteerbaar onder handbereik van ambtenaren, bestuurders, journalisten, politici, wetenschappers èn belangstellende burgers te brengen. -
Bmgn — Low Countries Historical Review | Volume 134 (2019) | Review 16
bmgn — Low Countries Historical Review | Volume 134 (2019) | review 16 Anne Bos, Verloren vertrouwen. Afgetreden ministers en staatssecretarissen 1967-2002 (Amsterdam: Boom, 2018, 352 pp., isbn 9789089533135). Over ministeriële verantwoordelijkheid is de laatste decennia veel gepubliceerd. Paul Bovend’Eert publiceerde in 2002 met Ministeriële verantwoordelijkheid een omvattend juridisch overzicht. In 2005 verscheen De ongekende ministeriële verantwoordelijkheid, waarin Peter van Velzen beschreef hoe in de periode 1813-1840 strijd werd gevoerd om de ministeriële verantwoordelijkheid in het Nederlandse staatsbestel geïncorporeerd te krijgen. Rob Visser promoveerde in 2008 met In dienst van het algemeen belang op ministeriële verantwoordelijkheid, zoals die eind twintigste eeuw in het openbaar bestuur werd geïnterpreteerd. In mijn proefschrift over Het geheim van de ministeriële verantwoordelijkheid onderzocht ik vervolgens hoe de ministeriële verantwoordelijkheid in 1848 weliswaar in de grondwet werd opgenomen, maar pas met de Luxemburgse kwestie in 1868 gestalte kreeg als een evenwichtsmechanisme tussen koning, kabinet, Kamer en kiezers. In haar proefschrift Verloren vertrouwen. Afgetreden ministers en staatssecretarissen 1967-2002, beschrijft Anne Bos de casuïstiek vanaf 1967 tot 2002. Dit is een vervolg op Gevallen op het Binnenhof, het proefschrift van Charlotte Brand uit 2015 over afgetreden ministers en staatssecretarissen in de periode 1918-1966. In haar inleiding poneert Bos dat het in een serie presenteren van aftredens mogelijk nieuwe inzichten en verrassende dwarsverbanden oplevert, zonder dat de uniciteit uit het oog wordt verloren. Die stelling wordt echter niet waargemaakt. Wel beschrijft Bos trefzeker hoe verschillende bewindspersonen hun politieke leven moesten beëindigen. De deel- en eindconclusies zijn relatief kort en nauwelijks theoretisch onderbouwd. Eigenlijk maakt vooral de uniciteit van de beschreven gevallen indruk op de lezer. -
Edited by Ruud Van Dijk, Samuël Kruizinga, Vincent Kuitenbrouwer
UvA-DARE (Digital Academic Repository) Attracted and repelled Transnational relations between civil society and the state in the history of the fair trade movement since the 1960s van Dam, P. Publication date 2018 Document Version Final published version Published in Shaping the international relations of the Netherlands, 1815-2000 Link to publication Citation for published version (APA): van Dam, P. (2018). Attracted and repelled: Transnational relations between civil society and the state in the history of the fair trade movement since the 1960s. In R. van Dijk, S. Kruizinga, V. Kuitenbrouwer, & R. van der Maar (Eds.), Shaping the international relations of the Netherlands, 1815-2000: A small country on the global scene (pp. 183-200). (Routledge Studies in Modern European History; Vol. 55). Routledge. https://www.taylorfrancis.com/books/e/9781351856140/chapters/10.4324%2F978131522844 0-9 General rights It is not permitted to download or to forward/distribute the text or part of it without the consent of the author(s) and/or copyright holder(s), other than for strictly personal, individual use, unless the work is under an open content license (like Creative Commons). Disclaimer/Complaints regulations If you believe that digital publication of certain material infringes any of your rights or (privacy) interests, please let the Library know, stating your reasons. In case of a legitimate complaint, the Library will make the material inaccessible and/or remove it from the website. Please Ask the Library: https://uba.uva.nl/en/contact, or a letter to: Library of the University of Amsterdam, Secretariat, Singel 425, 1012 WP Amsterdam, The Netherlands. -
European Investment Bank 20Years 1958-1978
European Investment Bank 20years 1958-1978 Text finalised 31 March 1978. This publication is also available in Danish. Dutch. French. German and Italian. Contents Preface 5 Introduction: Twenty years on ... 7 The Bank's action within the Community 13 Regional development Projects of common interest Modernisation and conversion of undertakings Financing outside the Community 45 Lending for projects in Africa, the Caribbean and the Pacific Financing operations in the Mediterranean region Protocols in the course of ratification Resources 63 Outlook 70 The people, the structure 72 3 s current Chairman of the Board of Governors of the European A Investment Bank it is my privilege to preface this publication commemorating the 20th anniversary of the Bank's creation as part of the European Economic Community. Twenty years are, in the history of states and peoples, a very short period, less than the span of even one generation. Yet during that time, for all the problems which now face the Community, and they are many and some of them serious, the dimension and nature of the Europe in which we live has changed un deniably for the better. On a continent which for so long was distinguished by its divisions and differences, our countries are now committed irrevocably to a process of drawing together in solidarity. In a world prone to turbulent movements, the Community has grown to be a force for economic and social progress and political stability not only amongst its Member States, but also as an encouragement for other countries determined to adhere to democratic principles and seeking support. -
Pierre Lardinois, Lid Van De Europese Commissie (1973-1977)
‘Te veel brandweerman en te weinig architect’ Pierre Lardinois, lid van de Europese Commissie (1973-1977) Mari Smits Op 1 januari 1973 begon Pierre Lardinois, daarvoor minister van Landbouw en Visserij in de kabinetten-De Jong en -Biesheuvel, aan de welhaast on- mogelijke taak om Sicco Mansholt als eurocommissaris op te volgen. Zijn taak was het om de neveneffecten van het succes van diens beleid, zoals de zuiveloverschotten, terug te dringen. Ook moest hij bij voortduring het gevecht aangaan met de ministers van Landbouw van de lidstaten, waaronder de latere president van Frankrijk Jacques Chirac, die met steunmaatregelen de nationale boerenbelangen verdedigde. Bij zijn afscheid eind 1976 be- klaagde hij zich erover dat hij snakte naar een functie waarin hij de tijd zou krijgen om goed geïnformeerd beslissingen te nemen. ‘In de politiek kon ik het lang niet allemaal bijhouden.’1 In zijn functie van landbouwcommis- saris voelde hij zich te veel brandweerman en te weinig architect. Zijn aankondiging dat hij zijn Europese topfunctie per 1 januari 1977 zou inruilen voor die van directievoorzitter van de Rabobank, riep nogal wat reacties op, omdat hij werd gezien als een van de weinigen die de enorme problemen in de Europese landbouw zouden kunnen aanpakken.2 Wat echter niet velen wisten was dat zijn overstap naar de bank al in het voorjaar van 1974 was beklonken. Geen molenaar Pierre Josephus Lardinois werd op 13 augustus 1924 geboren in het Zuid- Limburgse Noorbeek, vlak bij de Belgische grens, in een traditioneel ka- tholiek gezin. Zijn vader, die een graanhandel dreef en een molen had, had al vroeg oog voor zijn talenten.