01 voorbij juni 2014 Het nieuws van vandaag Moordrecht V lis t Gouderak A20 Het Beijersche Vlist N 207 Stolwijk Nieuwerkerk Bovenkerk a/d IJssel IJssel- Kortenhoeven laan Achter- broek Schoonouwen Lage Weg Vlist Bonrepas Achthoven Benedenkerk l Lexmond N 219 e s Benedenheul Bovenberg s Tienhoven Sluis IJ Ouderkerk Schoonhoven e Ameide h c N 210 s Hoogewaard d n Berkenwoude Kadijk Schoonhoven l a De Hem l a l Bergambacht a Regio wacht o Groot Hitland n Hei- en Boeicop H Bergambacht ka e Ouderkerk Gelkenes d Benedenberg Langerak e Capelle a/d a/d IJssel w r IJssel Nieuwpoort e N 484 Broek M N 210 N 478 Ammerstol Kortgerecht Groot-Ammers Overheicop N 475 Graafland Middelkoop Krimpen a/d IJssel Nederlek Meerkerk Lek N 216 Schoonrewoerd N 476 Hoek N 474 Zederik Hoogeind Leerbroek Diefdijk N 479 Den Dool Leerdam N 477 Goudriaan sterke ontgroening Krimpen Opperduit a/d Lek Noordeloos Nieuwland Loosdorp Streefkerk Lekkerkerk N 214 Leerdam Nieuw- N 480 De Donk Ottoland Achterdijk Lekkerland Minkeloos Brandwijk Slikkerveer Kinderdijk N 480 Molenwaard Vuilendam A27 Overslingeland Gijbeland Hoornaar Hoogblok- Oosterwijk N 481 Molenaarsgraaf Bleskensgraaf land Alblasserdam Ridderkerk Alblasserdam Hofwegen en vergrijzing Ridderkerk Pinkeveer Arkel Kedichem Giessenlanden Rietveld N 216 Linge Noord Oud-Alblas A15 Oostendam N 214 Giessen- Giessenburg Oudekerk Schelluinen Rijsoord Hendrik-Ido- Wijngaarden Ambacht Hardinxveld- N 482 Giessendam Kaloeve ALBLASSERWAARD-VIJFHEERENLANDEN - Wegtrek- Heerjansdam Hendrik-Ido-Ambacht Gorinchem Papendrecht Sliedrecht A15 Laag- Papendrecht Oosteind Dalem A16 Boven- Kijfhoek Zwijndrecht Baan- Neder-Hardinxveld Gorinchem N 830 hoek Hardinxveld Giessendam Dalem kende jongeren, terwijl de ‘achterblijvers’ zorgen Sliedrecht Beneden Merwede Achter-Lindt Zwijndrecht Groote Lindt N3 e ed voor verdere vergrijzing: de komende decennia veran- rw Me 14_1072 dert de bevolkingssamenstelling in deze regio in rap tempo. Dat blijkt uit een scan waarin verschillende “Als jongeren voor hun studie hier weggaan, demografische cijfers en de gevolgen voor onder komen ze daarna vaak niet meer terug.” meer onderwijs en economie bij elkaar zijn gebracht. In Alblasserwaard-Vijfheerenlanden van de crisis zou kunnen zijn dat er, dert de komende jaren dus aanzienlijk wonen momenteel 130.000 mensen, met name in de regio Rotterdam, en dat gaat niet zonder gevolgen. Zo verdeeld over 35 kernen. Onzeker is minder woningen zijn gebouwd.” neemt de beroepsbevolking tot 2030 of dat aantal de komende jaren gaat af met 11.000 mensen (-12,5 procent). dalen of stijgen. De meest recente schat- Ontgroening en vergrijzing “Vooral de Alblasserwaard is gericht op ting voor 2030 gaat uit van een groei Wel duidelijk is dat de komende jaren de maakindustrie met als dominante (+6.000), terwijl eerder nog een krimp het aantal kinderen tussen 0 en 14 jaar bedrijfstak de maritieme sector. Het is (-3.000) werd verwacht. “De economi- afneemt en dat geldt eveneens voor de een florerende economie, maar een sche crisis is hiervan waarschijnlijk de groep van 15 tot 64 jaar. “In deze regio tekort aan geschoold personeel vormt oorzaak”, zegt Wido Scholte van advies- is geen hbo of universiteit. Als jongeren wel een bedreiging. Nu al wordt er be- bureau Public Result, verantwoordelijk voor hun studie hier weggaan, komen hoorlijk gevochten om mensen binnen voor de scan. “Jongeren blijven langer ze daarna vaak niet meer terug. Er is te halen. Vaak zijn bedrijven genood- thuis wonen, echtscheidingen worden dus minder instroom van jonge gezin- zaakt technisch personeel uit uitgesteld. Mensen verhuizen dus nen. Deels heeft dat te maken met een het buitenland te halen.” minder snel. Een ander mogelijk effect gebrek aan betaalbare huisvesting in Naast een dalende beroepsbevolking kleine kernen. Binnen de regio is speelt voor de maakindustrie mee dat er Gorinchem de enige plek die wel genoeg weinig jongeren voor techniek kiezen. IN DIT NUMMER te bieden heeft voor starters.” “Eenmaal klaar voor de arbeidsmarkt Aan de andere kant stijgt het aantal blijkt hun profiel niet aan te sluiten op 65-plussers flink. “Deze toename gaat de vraag vanuit de regionale markt. Deze 02 Column Peter Jobsen Gevraagd / aangeboden eigenlijk dubbel zo hard. Mensen die mismatch op de arbeidsmarkt betekent hier blijven wonen worden steeds een dat bijna 40 procent van de mensen een 03 Damen Shipyards jaartje ouder en daarnaast neemt de baan heeft buiten deze regio. Anderzijds 04 Fondsmanager Piet Hoogendoorn gemiddelde levensverwachting toe. Dat komen bijna evenveel mensen voor hun Fondsmanager Philip Lommers betekent bijvoorbeeld dat het aantal werk van buiten de regio naar inwoners ouder dan 75 jaar tot 2030 met de Alblasserwaard-Vijfheerenlanden.” 05 Interview Kees van Meerkerk 70 procent toeneemt.” Middelbare scholen pakken dit 06 Fondsmanager Bert van der Lee probleem inmiddels aan met de komst Uitleg beursspel Bedreiging van het Technasium, waarin de bèta- Woordzoeker De bevolkingssamenstelling in de vakken centraal staan. Daarnaast wordt Colofon Alblasserwaard-Vijfheerenlanden veran- Lees verder op p02 } 01 De groei voorbij / 01 / juni 2014 | Vervolg van p01 techniekonderwijs actief gepromoot en proberen bedrijven zoveel mogelijk stageplekken aan te bieden. Toch lijkt het nog niet mogelijk om aan de grote vraag naar technisch personeel te kun- nen voldoen. “ROC Da Vinci in Gorin- chem verwacht de komende jaren een leerlingendaling in de technische sector en de sector zorg en welzijn.” Leegstand Minder jonge kinderen betekent ook COLUMN Peter Jobsen een terugloop in het aantal leerlingen op basisscholen. Deze ontwikkeling is reeds aan de gang: in 2013 daalde het Onderscheidend aantal scholieren met ruim 2 procent vergeleken met een jaar eerder. Gevolg is dat er minder werk voor leerkrachten De ontgroening van de Alblasser- schap kan bijvoorbeeld een kracht overblijft en dat scholen steeds ruimer waard-Vijfheerenlanden wordt mede zijn om een nieuwe doelgroepen aan in hun jasje komen te zitten. “Leerdam veroorzaakt door de toenemende aan- te trekken. In het verlengde daarvan kent momenteel een leegstand van trekkelijkheid van de grote steden. heeft deze regio - zo dicht tegen de 16 procent. En wanneer er in Giessen- Dit is het gevolg van twee elkaar zuidelijke Randstad aan - een enorme landen niets gebeurt, dan staan daar versterkende trends. De economi- potentie als het gaat om toerisme en in 2024 twaalf lokalen leeg.” Verwacht sche groei en de werkgelegenheid recreatie. Dit kan ook weer nieuwe wordt dat er in 2015 tien van de onge- concentreert zich steeds meer in de werkgelegenheid creëren. Gezien veer honderd basisscholen onder de Randstad en dan met name in de G4. de toenemende behoefte om dicht lokale opheffingsnorm komen. “Dat zou Dit betekent dat hier meer kansen bij huis te onthaasten zou Alblasser- kunnen betekenen dat in de nabije liggen op een baan. Aan de andere waard-Vijfheerenlanden zich kun- toekomst in sommige kernen geen kant zien we steeds meer Nederlan- nen profileren als groen lichtpunt basisonderwijs aanwezig is.” ders met een uitgesproken stedelijke vlakbij een steeds drukker wordende woonvoorkeur. Meer jongeren kiezen Randstad. ervoor om in de grote stad te gaan wonen en wie eenmaal in de grote Ontgroening en vergrijzing beteke- GEVRAAGD/ stad woont besluit vaker er te blijven, nen dus zeker niet het einde van ook met kinderen. de wereld. Spookdorpen met enkel AANGEBODEN onbewoonde huizen, zoals op het Groei is goed, stilstand is achteruit- Franse platteland, zijn hier niet aan de Leeg schoollokaal wacht op nieuwe gang, luidt een bekend gezegde. Geldt orde. De enige valkuil is om proberen bestemming. Wie is er bij de les en dat dan ook voor deze regio? Wanneer de Randstad te imiteren onder het ziet hier een mooie kans? de bevolkingstransitie zich langzaam motto van: als we maar heel stedelijk voltrekt, hoeft dat zeker niet zo te bouwen en hard roepen hoe dyna- zijn. Natuurlijk, de inwoners worden misch we wel niet zijn, dan blijven Technisch geschoold personeel ouder. Ook komen voorzieningen in de mensen hier wel wonen. Met die gezocht voor een baan vol de kleine kernen onder druk te staan. gedachte trek je uiteindelijk altijd aan uitdaging: bouw mee aan de Burgers en de overheid zullen zich zo- het kortste eind, want wie stedelijke modernste schepen ter wereld! doende steeds meer moeten afvragen dynamiek zoekt zal altijd voor het wat nice to have en wat need to have is en ‘origineel’ kiezen. Kijk dus vooral hoe noodzakelijke voorzieningen in naar de sterke punten van de regio die Gemengd koor zoekt partners om stand kunnen worden blijven. onderscheidend zijn: het cultuurland- onder één dak op te trekken. Wie schap, de sterke sociale cohesie en de denkt: daar zit muziek in? Maar er doen zich ook nieuwe kan- innovatieve bedrijven. Daarmee heeft sen voor. Het unieke woonkarakter, deze regio ook voor de toekomst drie in een weids cultuur- en natuurland- sterke en unieke troeven in handen. Ook iets in de aanbieding of juist op zoek? Plaats in de volgende Peter Jobsen is Senior Research Consultant bij trend- en adviesbureau Motivaction. krant uw eigen oproep! Mail uw In de Alblasserwaard-Vijfheerenlanden was hij betrokken bij het opstellen van vier bijdrage naar [email protected] toekomstscenario’s voor de regio in 2030 en bij de Woonvisie 2020. 02 De groei voorbij / 01 / juni 2014 Arold de Vries: “We werken onder meer samen met ROC Da Vinci en Gilde Vakcollege Techniek” Zorgen over voldoende gouden handjes GORINCHEM - Een terugloop aan jongeren betekent ook dat de vijver met technisch geschoold personeel steeds minder gevuld raakt. Om het tij te keren startte scheepsbouwer Damen Shipyards vorig jaar een eigen academy. “De nieuwe generatie wil vooral zichzelf verder kunnen ontwikkelen.” In de maritieme sector is Damen niveau is het soms hard knokken om Zichtbaarheid Shipyards wereldwijd een grote speler de juiste mensen te vinden. Maar het is Voor Damen Shipyards blijft daarnaast met een jaarlijkse productie van zo’n vooral de middengroep, het mbo, waar de zichtbaarheid belangrijk. “We 170 schepen. In de regio vervult de we ons als sector het meest zorgen over werken onder meer samen met ROC scheepsbouwer bovendien een belang- maken.