Download Download
Total Page:16
File Type:pdf, Size:1020Kb
Load more
Recommended publications
-
Karyological Study of Amphisbaena Ridleyi (Squamata, Amphisbaenidae), an Endemic Species of the Archipelago of Fernando De Noronha, Pernambuco, Brazil
View metadata, citation and similar papers at core.ac.uk brought to you by CORE provided by PubMed Central Genetics and Molecular Biology, 33, 1, 57-61 (2010) Copyright © 2009, Sociedade Brasileira de Genética. Printed in Brazil www.sbg.org.br Short Communication Karyological study of Amphisbaena ridleyi (Squamata, Amphisbaenidae), an endemic species of the Archipelago of Fernando de Noronha, Pernambuco, Brazil Marcia Maria Laguna1, Renata Cecília Amaro2, Tamí Mott3, Yatiyo Yonenaga-Yassuda1 and Miguel Trefaut Rodrigues2 1Departamento de Genética e Biologia Evolutiva, Instituto de Biociências, Universidade de São Paulo, São Paulo, SP, Brazil. 2Departamento de Zoologia, Instituto de Biociências, Universidade de São Paulo, São Paulo, SP, Brazil. 3Instituto de Biociências, Programa de Pós Graduação em Ecologia e Conservação da Biodiversidade, Universidade Federal do Mato Grosso, Cuiabá, MT, Brazil. Abstract The karyotype of Amphisbaena ridleyi, an endemic species of the archipelago of Fernando de Noronha, in State of Pernambuco, Brazil, is described after conventional staining, Ag-NOR impregnation and fluorescence in situ hybrid- ization (FISH) with a telomeric probe. The diploid number is 46, with nine pairs of macrochromosomes (three metacentrics, four subtelocentrics and two acrocentrics) and 14 pairs of microchromosomes. The Ag-NOR is located in the telomeric region of the long arm of metacentric chromosome 2 and FISH revealed signals only in the telomeric region of all chromosomes. Further cytogenetic data on other amphisbaenians as well as a robust phylogenetic hy- pothesis of this clade is needed in order to understand the evolutionary changes on amphisbaenian karyotypes. Key words: Amphisbaena ridleyi, karyotype, Fernando de Noronha, Ag-NOR, FISH with telomeric probes. -
(Squamata: Amphisbaenia) Da Amazônia Brasileira
UNIVERSIDADE FEDERAL DO OESTE DO PARÁ PRÓ-REITORIA DE PESQUISA E PÓS-GRADUAÇÃO E INOVAÇÃO TECNOLÓGICA PROGRAMA DE PÓS-GRADUAÇÃO EM RECURSOS NATURAIS DA AMAZÔNIA CARACTERIZAÇÃO MORFOLÓGICA E DISTRIBUIÇÃO DOS ANFISBÊNIOS (SQUAMATA: AMPHISBAENIA) DA AMAZÔNIA BRASILEIRA VÂNIA SÁ DE OLIVEIRA Santarém, Pará Outubro, 2016 i VÂNIA SÁ DE OLIVEIRA CARACTERIZAÇÃO MORFOLÓGICA E DISTRIBUIÇÃO DOS ANFISBÊNIOS (SQUAMATA: AMPHISBAENIA) DA AMAZÔNIA BRASILEIRA PROF. DRA. SÍRIA LISANDRA DE BARCELOS RIBEIRO Dissertação apresentada à Universidade Federal do Oeste do Pará – UFOPA, como parte dos requisitos para obtenção do título de Mestre em recursos Naturais da Amazônia, junto ao Programa de Pós- Graduação Stricto Sensu em Recursos Naturais da Amazônia Linha de Pesquisa: Genética e Conservação da biodiversidade Santarém, Pará Outubro, 2016 ii DEDICATÓRIA Aos meus amados iii AGRADECIMENTOS À Deus pelo seu zelo em cada detalhe, por se fazer presente em cada momento e por ser meu porto seguro. Agradeço a minha família, pelo apoio incondicional, por me fazerem saber que sempre estarão lá por mim. À minha querida orientadora professora Dra. Síria Lisandra de Barcelos Ribeiro pela confiança, compreensão, paciência e orientação. Por todas as sugestões, dúvidas tiradas e pelo incentivo na busca de conhecimento. Ao professor Alfredo Pedroso dos Santos Júnior por me iniciar no estudo da herpetofauna e por todo apoio na realização desse estudo. Seu olhar aguçado nos mínimos detalhes foi de grande importância e por entender que café com guloseimas são muito importantes na vida de um pesquisador. À Universidade Federal do Oeste do Pará e Laboratório de Ecologia e Comportamento Animal pela oportunidade de cursar o curso de Pós-Graduação em Recursos Naturais da Amazônia. -
Squamata, Amphisbaenidae) from the State of Maranhão, Northern Brazilian Cerrado
Zootaxa 3572: 43–54 (2012) ISSN 1175-5326 (print edition) www.mapress.com/zootaxa/ ZOOTAXA Copyright © 2012 · Magnolia Press Article ISSN 1175-5334 (online edition) urn:lsid:zoobank.org:pub:1A573F56-885A-4F36-B144-5D852317CF5D A new species of Amphisbaena Linnaeus (Squamata, Amphisbaenidae) from the state of Maranhão, northern Brazilian Cerrado JERRIANE O. GOMES1,2 & ADRIANO O. MACIEL1 1Programa de Pós-Graduação em Zoologia UFPA-MPEG, Laboratório de Herpetologia, Museu Paraense Emílio Goeldi/CZO, Av. Perimetral, 1901/1907, Caixa Postal 399, CEP 66077-530, Terra Firme, Belém, PA, Brazil 2Corresponding Author. E-mail: [email protected] Abstract We describe a new species of Amphisbaena based on a single specimen collected in the northern Brazilian Cerrado, municipality of Loreto, state of Maranhão, Brazil. The new species is characterized by presenting a unique combination of characters including: absence of precloacal pores, body annuli 306, caudal annuli 21, autotomic site in the eighth postcloacal annulus, dorsal sulci absent, 10 dorsal segments and 14 ventral segments in a midbody annulus. Key words: Amphisbaenia, Amphisbaena new species, taxonomy, Cerrado Resumo Nós descrevemos uma nova espécie de Amphisbaena com base em um espécime coletado no norte do Cerrado Brasileiro, no município de Loreto, estado do Maranhão, Brasil. A nova espécie é caracterizada por apresentar uma combinação única de caracteres incluindo: ausência de poros pré-cloacais, 306 anéis corporais, 21 anéis caudais, sítio de autotomia no oitavo anel pós-cloacal, sulco dorsal ausente, 10 segmentos dorsais e 14 segmentos ventrais em um anel do meio do corpo. Palavras chave: Amphisbaenia, Amphisbaena nova espécie, Taxonomia, Cerrado Introduction Amphisbaenia is a monophyletic group of squamates (Kearney & Stuart; 2004; Macey et al., 2004). -
From Brazilian Guiana, with a Key to the Amphisbaenidae of the Guianan Region
Herpetologica, 65(4), 2009, 436–448 E 2009 by The Herpetologists’ League, Inc. A NEW SPECIES OF MESOBAENA MERTENS, 1925 (SQUAMATA: AMPHISBAENIDAE) FROM BRAZILIAN GUIANA, WITH A KEY TO THE AMPHISBAENIDAE OF THE GUIANAN REGION 1,4 2 1 MARINUS S. HOOGMOED ,ROBERTA R. PINTO ,WA´ LDIMA ALVES DA ROCHA , 3 AND EMILIANE G. PEREIRA 1Museu Paraense Emilio Goeldi/CZO, Bele´m, Para´, Caixa Postal 399, 66017-970, Brazil 2Departamento de Vertebrados, Museu Nacional/UFRJ, Rio de Janeiro, Rio de Janeiro, 20940-040, Brazil 3Biodinaˆmica Engenharia e Meio Ambiente Ltda., Av. Marechal Caˆmara, 186, 3u andar – Centro, Rio de Janeiro, Rio de Janeiro, 20020-080, Brazil ABSTRACT: We describe a new species of the formerly monotypic genus Mesobaena from the northern part of the State of Para´, Brazilian Guiana. This species is characterized by having a very pointed snout, two supralabials and two infralabials, of which second ones are elongate and enormous, small eye visible under ocular, ocular very elongate, autotomy annulus poorly marked or absent, absence of dorsal, lateral and ventral sulci, and presence of vertical flat, unsegmented band-like structure with concave lateral edges on tip of tail. Hemipenis without spines or distinct ridges on proximal third, sulcus spermaticus only on proximal third. We make comparisons with other South American amphisbaenids, and provide a key to the amphisbaenids of the Guianan Region. The species is fossorial and inhabits Amazonian tropical rainforest forest near creeks. This is the second species known of the genus, which seems to be restricted to the Guiana Shield and immediate surroundings. Key words: Amphisbaenians; Brazil; Distribution; Hemipenis; Taxonomy THE FAMILY Amphisbaenidae is the most (La Macarena and Timbo´), added additional diverse of the suborder Amphisbaenia, with diagnostic features and pointed out character almost 180 valid species (Gans, 2005) distrib- variation in the species (Gans, 1971, 1974). -
A Phylogeny and Revised Classification of Squamata, Including 4161 Species of Lizards and Snakes
BMC Evolutionary Biology This Provisional PDF corresponds to the article as it appeared upon acceptance. Fully formatted PDF and full text (HTML) versions will be made available soon. A phylogeny and revised classification of Squamata, including 4161 species of lizards and snakes BMC Evolutionary Biology 2013, 13:93 doi:10.1186/1471-2148-13-93 Robert Alexander Pyron ([email protected]) Frank T Burbrink ([email protected]) John J Wiens ([email protected]) ISSN 1471-2148 Article type Research article Submission date 30 January 2013 Acceptance date 19 March 2013 Publication date 29 April 2013 Article URL http://www.biomedcentral.com/1471-2148/13/93 Like all articles in BMC journals, this peer-reviewed article can be downloaded, printed and distributed freely for any purposes (see copyright notice below). Articles in BMC journals are listed in PubMed and archived at PubMed Central. For information about publishing your research in BMC journals or any BioMed Central journal, go to http://www.biomedcentral.com/info/authors/ © 2013 Pyron et al. This is an open access article distributed under the terms of the Creative Commons Attribution License (http://creativecommons.org/licenses/by/2.0), which permits unrestricted use, distribution, and reproduction in any medium, provided the original work is properly cited. A phylogeny and revised classification of Squamata, including 4161 species of lizards and snakes Robert Alexander Pyron 1* * Corresponding author Email: [email protected] Frank T Burbrink 2,3 Email: [email protected] John J Wiens 4 Email: [email protected] 1 Department of Biological Sciences, The George Washington University, 2023 G St. -
New Records of Predation Interactions Between Birds and Amphisbaenians, and a Report of Bites by Amphisbaena Vermicularis Wagler, 1824 (Squamata: Amphisbaenidae)
Herpetology Notes, volume 14: 1117-1122 (2021) (published online on 20 Aug 2021) New records of predation interactions between birds and amphisbaenians, and a report of bites by Amphisbaena vermicularis Wagler, 1824 (Squamata: Amphisbaenidae) Lucas de Souza Almeida1,* and Lucas Lima Bezerra2 Amphisbaenids are limbless reptiles with worm-like to display defensive tactics such as erratic movements, appearance, reduced eyes, and fossorial habits (Barros- fleeing, caudal luring, gaping the mouth, caudal autotomy, Filho et al., 2008). Their range covers the African and and biting (Greene, 1973; Navega-Gonçalves and Benites, American continents and, up to now, 182 species have 2019; Guedes et al., 2020). Here we present two records been described, of which 82 are reported to occur in of interactions between amphisbaenians and birds, one Brazil (Costa and Bérnils, 2018; Uetz et al., 2020). with a Roadside Hawk, Rupornis magnirostris (Gmelin, These animals are adapted for living most of their lives 1788), and another with a Rufous Hornero, Furnarius in underground galleries (Gans, 1978; Kearney and rufus (Gmelin, 1788). We also report a defensive Stuart, 2004; Bernarde, 2012; Vitt and Caldwell, 2013), behaviour for Amphisbaena vermicularis Wagler, 1824. using their heads with highly specialized and resistant The first interaction occurred on 30 September 2017 bones to excavate (Gans, 1978). Since they inhabit at 11:42 h, after a rainy morning, in a fragment of dense underground galleries, amphisbaenians are difficult to ombrophilous rainforest located in an urban area in the find and, therefore, their natural history,in situ behaviour, coastal city of Peruíbe, São Paulo State, southeastern predators, and prey are rarely documented (Gans, 1971; Brazil (24.3636°S, 47.0213°W; Datum WGS-84; Marques and Sazima, 1997; Filogonio et al., 2009). -
Phylogeny and Evolution of Head Shape in Amphisbaenia
Roberta Graboski Mendes Phylogeny and evolution of head shape in Amphisbaenia (Reptilia: Squamata). 37 20 57 29 59 18 30 55 52 16 32 45 22 39 54 25 27 53 51 14 23 43 56 26 15 24 41 60 21 31 35 58 17 28 19 Amphisbaena unilepida sp a r Amphisbaena frontalis i l Amphisbaena hetero l Amphisbaena ibija e Amphisbaena t i i h r Amphisbaena heathi r Amphisbaena darwinii ingoe ia c r r t i Amphisbaena p is Amphisbaena A m r ulu Amphisbaena angustifrons a n r e Amphisbaena dubia a anomala micula a r b e s v i r Amphisbaena anaema achu h aoh r p a Amphisbaena hogei z r m r r m u unicolor onata a m unoai A r Amphisbaena caia Amphisbaena sp Goias Amphisbaena me Anops kingii a Amphisbaena leese Amphisbaena ignatiana Amphisbaena arena Bronia bedai Bronia k rtensii Amphisbaena c Bronia saxosa Amphisbaena Amphisbaena mensae Amphisbaena pretrei ia Amphisbaena leucocephala ar zolinii v ri Cercolophia cuiabana r Amphisbaena alba an Cercolophia steindachne iae Amphisbaena ca v Amphisbaena supe r Amphisbaena bolivica isae Amphisbaena me Amphisbaena cunhai Amphisbaena Amphisbaena hastata rnume Amphisbaena fuliginosa ri Amphisbaena fuliginosa bassle Cercolophia bahianararia Amphisbaena fuliginosaridleyi wiedi Amphisbaena ur Amphisbaena innocens Amphisbaena Amphisbaena sp Ilheusoxena Anops bilabialatus rasiliana Leposternon microcephalum Bronia b Bronia cf brasiliana Leposternon infraorbitalae Bronia cf brasiliana1 ri Psammodro Leposternon wuchere mus algirus rum Nucras sp Leposternon scutige Podarcis bocagei non polystegum Takydro r m Leposte era Lace us ocellatus -
Herpetologia Brasileira
Volume 7 - Número 1 - Fevereiro de 2018 ISSN: 2316-4670 I NFORMAÇÕES GERAIS A revista eletrônica Herpetologia Brasileira é quadrimestral (com números em março, julho e novembro) e publica textos sobre assun- tos de interesse para a comunidade herpetológica brasileira. Ela é disponibilizada apenas online, na página da Sociedade Brasileira de Herpetologia; ou seja, não há versão impressa em gráfica. Entretanto, qualquer associado pode imprimir este arquivo. SEÇÕES Editores Gerais: Marcio Martins Magno Segalla Notícias da Sociedade Brasileira de Herpetologia: Esta seção Délio Baêta apresenta informações diversas sobre a SBH e é de responsabili- Bianca Von Muller Berneck dade da diretoria da Sociedade. Notícias da SBH: Giovanna G. Montingelli Fausto Erritto Barbo Notícias Herpetológicas Gerais: Esta seção apresenta informa- Notícias Herpetológicas Gerais: Cinthia Aguirre Brasileiro ções e avisos sobre os eventos, cursos, concursos, fontes de financia- Paulo Bernarde mento, bolsas, projetos, etc., de interesse para nossa comunidade. Notícias de Conservação: Luis Fernando Marin Débora Silvano Notícias de Conservação: Esta seção apresenta informações e Yeda Bataus avisos sobre a conservação da herpetofauna brasileira ou de fa- Dissertações & Teses: Giovanna G. Montingelli tos de interesse para nossa comunidade. Resenhas: José P. Pombal Jr. (anfíbios) Renato Bérnils (répteis) Dissertações & Teses: Esta seção apresenta as informações so- Trabalhos Recentes: Ermelinda Oliveira bre as dissertações e teses sobre qualquer aspecto da herpetolo- Rafael -
Termo De Compromisso De Gestão 2010
MINISTÉRIO DA CIÊNCIA E TECNOLOGIA SECRETARIA - EXECUTIVA SUBSECRETARIA DE COORDENAÇÃO DAS UNIDADES DE PESQUISA Unidade de Pesquisa: MPEG TERMO DE COMPROMISSO DE GESTÃO - 2 0 10 – RELATÓRIO DE AVALIAÇÃO ANUAL BELÉM - PARÁ - BRASIL JANEIRO – 2011 1 1. Sumário Unidade de Pesquisa: MPEG O Museu Paraense Emílio Goeldi (MPEG) comemorou os seus 144 anos com a ampliação da produção técnico-científica e da sua inserção em debates e no provimento de conhecimento científico para políticas públicas, em nível nacional e regional. Em 2010, deu continuidade às atividades científicas, tecnológicas, educativas e de gestão relativas às suas competências, concentrando-se no estudo dos sistemas naturais e socioculturais da Amazônia, bem como na divulgação de conhecimentos e acervos relacionados à região. Apresenta neste relatório seus principais resultados alcançados, conforme as metas do Plano Diretor da Unidade (2006-2010) e os indicadores do Termo de Compromisso de Gestão (TCG). Pesquisa Foram publicados 354 trabalhos, sendo 64 artigos em periódicos indexados no Science Citation Index (IPUB). Destacam-se os estudos sobre desmatamento, conservação biológica e dinâmica de ecossistemas florestais e costeiros; sobre aspectos taxonômicos, geográficos e ecológicos da fauna e da flora; sobre plantas com potencial para a indústria biotecnológica; sobre evolução geológica; sobre etnologia indígena e arqueologia; e sobre a história da ciência. Vinte novas espécies para a ciência foram descritas, sendo três novos gêneros de aves (das famílias Dendrocolaptidae e Furnariidae); um peixe (do gênero Tetranematichthys); dois anfíbios, sendo um do gênero Microcaecilia e um sapo (Dendrobates tinctorius); uma vespa (família Vespidae); dois dípteros (dos gêneros Philipotabanus e Ctenostylum); duas aranhas (dos gêneros Goeldia e Sickesia); três plantas (uma do gênero Croton, uma da família Peraceae e o curioso capim sapê, Imperata brasiliensis); um réptil (Mesobaena rhachicephala); e cinco lagartos do complexo Anolis chrysolepis. -
Brazilian Reptiles: List of Species
BRAZILIAN REPTILES: LIST OF SPECIES Concluded on September 30, 2012 ORGANIZED BY Renato Silveira Bérnils ([email protected]) and Henrique Caldeira Costa ([email protected]) The present List must be cited as: Bérnils, R. S. and H. C. Costa (org.). 2012. Brazilian reptiles: List of species. Version 2012.1. Available at http://www.sbherpetologia.org.br/. Sociedade Brasileira de Herpetologia. Downloaded on... [date of your download] ENDEMIC TOTAL OF TOTAL OF TAXA OF BRAZIL SPECIES TAXA* REPTILES no 738 784 TESTUDINES BATSCH, 1788 no 36 36 CRYPTODIRA COPE, 1868 no 11 11 Chelonioidea Baur, 1893 no 5 5 Cheloniidae Oppel, 1811 no 4 4 1 Caretta caretta (Linnaeus, 1758) no 2 Chelonia mydas (Linnaeus, 1758) no 3 Eretmochelys imbricata (Linnaeus, 1766) no 4 Lepidochelys olivacea (Eschscholtz, 1829) no Dermochelyidae Fitzinger, 1843 no 1 1 5 Dermochelys coriacea (Linnaeus, 1766) no Kinosternoidea Joyce, Parham & Gauthier, 2004 no 1 1 Kinosternidae Agassiz, 1857 no 1 1 Kinosterninae Agassiz, 1857 no 1 1 6 Kinosternon scorpioides scorpioides (Linnaeus, 1766) no Testudinoidea Fitzinger, 1826 no 5 5 Emydidae Rafinesque, 1815 no 2 2 Deirochelyinae Agassiz, 1857 no 2 2 7 Trachemys adiutrix Vanzolini, 1995 1 yes 8 Trachemys dorbigni (Duméril & Bibron, 1835) 1 no Geoemydidae Theobald, 1868 no 1 1 9 Rhinoclemmys punctularia punctularia (Daudin, 1801) no Testudinidae Batsch, 1788 no 2 2 10 Chelonoidis carbonaria (Spix, 1824) no 11 Chelonoidis denticulata (Linnaeus, 1766) no 1 ENDEMIC TOTAL OF TOTAL OF TAXA OF BRAZIL SPECIES TAXA* PLEURODIRA COPE, 1864 -
(Ampisbania,Reptlia .~~~O Th ~~'American Museum of Natural History~~~~~~~~~~~~ Voum 13:Atce2 E Ok16
141. Al (AMPISBANIA,REPTLIA .~~~O TH ~~'AMERICAN MUSEUM OF NATURAL HISTORY~~~~~~~~~~~~ VOUM 13:ATCE2 E OK16 A CHECK LIST OF RECENT AMPHISBAENIANS (AMPHISBAENIA, REPTILIA) CARL GANS Research Associate, Department of Herpetology The American Museum of Natural History Professor of Biology State University of New York at Buffalo BULLETIN OF THE AMERICAN MUSEUM OF NATURAL HISTORY VOLUME 135 : ARTICLE 2 NEW YORK 1967 BULLETIN OF THE AMERICAN MUSEUM OF NATURAL HISTORY Volume 135, article 2, pages 61-106 Issued February 20, 1967 Price: $1.50 a copy INTRODUCTION THE AMPHISBAENIA are an excellent demon- contains a remarkably useful section of gen- stration of the futility of the classical, or eric synonyms. typological, species concept. Parallelism and The present check list forms an interim convergence, caused by the strong selec- summary in a program of re-evaluation that tive pressures on the cephalic scutellation, may ultimately result in a monograph of the together with the limited number of external group. Emphasis has been placed on a com- characteristics available to the taxonomist, plete listing of described forms and syn- have provided unusual opportunities for con- onyms, rather than on a review of their ge- fusion. The difficulties are compounded by neric status. In view of my continuing interest the extremely restricted ranges inhabited by in the group, I shall appreciate comments many species, and by the seemingly disjunct and corrections. distribution of more wide-ranging forms. The subterranean mode of life keeps these ani- GENERAL APPROACH mals out of the way of the casual collector. The review of the amphisbaenians of which In consequence they have been scarce in col- this paper forms a part has been designed as a lections, and many species have been inad- basis for additional studies of their system- equately described, often on the basis of atics, morphology, physiology, and behavior. -
Renata Perez Maciel
Renata Perez Maciel Revisão taxonômica e sistemática filogenética do complexo de espécies associadas à Amphisbaena darwinii (Amphisbaenia: Amphisbaenidae) a partir de dados morfológicos e moleculares UNIVERSIDADE FEDERAL DO RIO GRANDE DO SUL PORTO ALEGRE 2016 Renata Perez Maciel Revisão taxonômica e sistemática filogenética do complexo de espécies associadas à Amphisbaena darwinii (Amphisbaenia: Amphisbaenidae) a partir de dados morfológicos e moleculares Tese apresentada ao Programa de Pós Graduação em Biologia Animal, Instituto de Biociências da Universidade Federal do Rio Grande do Sul, como requisito à obtenção do título de Doutor em Biologia Animal Área de Concentração: Biologia Comparada Linha de Pesquisa: Sistemática e Biogeografia Orientador: Prof. Dr. Márcio Borges-Martins UNIVERSIDADE FEDERAL DO RIO GRANDE DO SUL PORTO ALEGRE 2016 Revisão taxonômica e sistemática filogenética do complexo de espécies associadas à Amphisbaena darwinii (Squamata: Amphisbaenidae) a partir de dados morfológicos e moleculares Renata Perez Maciel Comissão examinadora: ____________________________ Dr. Luiz Roberto Malabarba ____________________________ Dr. Nelson J. R. Fagundes ____________________________ Dr. Roberto Baptista de Oliveira Closing time, open all the doors And let you out into the world Dan Wilson iv Deixando o Pago Vitor Ramil Alcei a perna no pingo E saí sem rumo certo Olhei o pampa deserto E o céu fincado no chão Troquei as rédeas de mão Mudei o pala de braço E vi a lua no espaço Clareando todo o rincão E a trotezito no mais Fui aumentando a distância Deixar o rancho da infância Coberto pela neblina Nunca pensei que minha sina Fosse andar longe do pago E trago na boca o amargo Dum doce beijo de china ..